Lịch sử - Triết học
Phật giáo trước những thay đổi của thế giới đương đại
Bài viết khái quát những chuyển động nổi bật của Phật giáo hiện đại, qua đó gợi mở cách nhìn về mối quan hệ giữa Phật giáo với những thay đổi của thế giới đương đại.
-
Họ Mạc và Hà Tiên thế kỷ 18: Phật giáo, hải thương và địa chính trị (P.4/5)
Hà Tiên, từ một thương cảng, đã trở thành một giao điểm của thông tin và ngoại giao hàng hải. Nếu Mạc Cửu là người mở đất Hà Tiên ra với biển cả, thì Mạc Thiên Tích là người đưa Hà Tiên bước sâu hơn vào mạng lưới chính trị của khu vực.
-
Phật giáo Việt Nam với Hội nghị thượng đỉnh Phật giáo thế giới
Điều này không chỉ nâng cao vị thế của PGVN mà còn góp phần vào việc định hình một diễn đàn Phật giáo mang tính toàn cầu, nơi các giá trị đạo đức và trí tuệ Phật giáo được vận dụng để giải quyết các vấn đề của nhân loại.
-
Giáo hội Tăng già Nguyên thủy Việt Nam và quá trình đồng hành cùng dân tộc
Tư tưởng Hồ Chí Minh về tự do tín ngưỡng, bình đẳng tôn giáo và đại đoàn kết toàn dân tộc tiếp tục là nền tảng quan trọng cho chính sách tôn giáo của Nhà nước Việt Nam hiện nay.
-
Họ Mạc và Hà Tiên thế kỷ 18: Phật giáo, hải thương và địa chính trị (P3/5)
Nhờ nghệ thuật ngoại giao mềm dẻo ấy, ảnh hưởng của Cư sĩ Mạc Thiên Tích từng vượt xa phạm vi Hà Tiên. Trong một số nguồn tư liệu và truyền thuật đương thời, ông thậm chí được gắn với danh xưng “Cao Miên Vương”.
-
Họ Mạc và Hà Tiên thế kỷ 18: Phật giáo, hải thương và địa chính trị (P2/5)
Cư sĩ Mạc Thiên Tích đã tiếp nhận tinh hoa của truyền thống cũ, nhưng không chọn quay về Trung Nguyên để cầu lấy công danh. Ông đem vốn văn hóa ấy gieo xuống Hà Tiên, như gieo hạt lành trên một miền đất mới.
-
Các tông phái Phật giáo Theravada (P.3)
"Theravāda Hiện Đại" (Modern Theravāda), đôi khi được gọi là "Theravāda Tiến Bộ" (progressive Theravāda), là phong trào trở lại với những giáo lý ban sơ và nguyên thủy nhất của kinh và luật.
-
Họ Mạc và Hà Tiên thế kỷ 18: Phật giáo, hải thương và địa chính trị (P1/5)
Kinh tế nuôi dưỡng quốc lực; quốc lực bảo vệ sự bình yên; và sự bình yên lại mở đường cho thương nhân, lưu dân, tàu thuyền tiếp tục tìm về. Hà Tiên từ một miền đất thấp ven biển đã vươn mình thành một thương cảng phồn thịnh ở vùng Tây Nam.
-
Cư sĩ Mạc Cửu và hành trình khai mở Phật giáo Hà Tiên
Đó không chỉ là lời khen dành cho một vị quan tài năng, mà còn là sự xác nhận của lịch sử đối với một nhân cách lớn: người đã dùng học vấn để lập thân, dùng chính sự để giúp đời, và dùng đức hạnh để làm sáng rỡ gia phong họ Mạc.
-
Hà Tiên thế kỷ 18: Vùng đất lý tưởng của Phật tử người Hoa ở An Nam
Nhìn lại dòng chảy lịch sử phương Nam, nhà nghiên cứu Hoa kiều Đới Khả Lai - 戴可來 - đã dành những lời tán dương trân trọng đối với hệ thống chính sách chấn hưng văn hiến mà Cư sĩ Mạc Thiên Tích từng thực thi trên đất Hà Tiên.
-
Hoàng đế Quang Trung với đạo Phật: Tư duy biện chứng của một nhà cải cách
Mối quan hệ giữa Hoàng đế Quang Trung và đạo Phật không nằm ở sự sùng bái tâm linh cá nhân, sự cầu xin phước báu ích kỷ, mà nằm ở tầm nhìn biện chứng của một vị minh quân đối với một thiết chế xã hội.
-
Thực hành An cư kiết hạ mỗi ngày
Mùa an cư được tổ chức hàng năm theo đúng lịch cổ đại có thể xem như một hình thức tri ân truyền thống tốt đẹp, truyền dạy hiểu biết tới thế hệ sau, nhưng quan trọng hơn hết là giữ được tinh thần cốt lõi của sự tu tập và duy trì tinh thần đó.
-
Phật giáo thời kỳ Ngô - Đinh - tiền Lê
Phật giáo thời Ngô - Đinh - Tiền Lê giữ vị trí đặc biệt quan trọng trong đời sống quốc gia. Tuy chưa trở thành quốc giáo theo nghĩa chính thức, nhưng Phật giáo đã là hệ tư tưởng có ảnh hưởng sâu rộng nhất.
-
Dòng chảy Phật giáo Nam Tông ở Huế
Sự ra đời và phát triển các ngôi chùa cũng như duy trì phương thức tu tập theo truyền thống Phật giáo Nam tông đã phản ánh một cách rõ nét về dấu ấn văn hóa Phật giáo Ấn Độ tại vùng đất Huế.
-
Phật giáo Mật tông Nhật Bản thời kỳ Nara và Heian
Nơi đây từng có nhiều hành giả thành tựu Trí tuệ ban sơ (jinenchi 自然智) thông qua sự tu trì miên mật tịnh hóa các nghiệp xấu ác và thuần thục các nghi thức đàn tràng khác như nghi thức cử hành đại đàn Hư Không Tạng Bồ tát (Akāśāgarbha).
-
Phật giáo Việt Nam với Hội liên hữu Phật giáo thế giới
Thông qua WFB, PGVN từng bước mở rộng không gian hoạt động từ phạm vi quốc gia sang bình diện quốc tế, nâng cao vị thế và khả năng đóng góp vào cộng đồng Phật giáo thế giới.
-
Bí mật lịch sử: Người Hy Lạp cổ đại và sứ mệnh truyền bá Phật giáo
Trong tâm thức của người dân xứ Ấn, dòng lịch sử chứng kiến người Hy Lạp mở lòng tiếp nhận triết lý Phật giáo - một ánh đạo vàng bừng sáng tinh thần từ bi, trí tuệ, tự do và bình đẳng - là một niềm kiêu hãnh khôn nguôi.
-
Phật giáo Theravāda ở Sri Lanka và góc nhìn so sánh với Việt Nam
Việt Nam là một trường hợp đặc biệt khi cả hai truyền thống Theravāda và Mahāyāna cùng tồn tại, phát triển và có những đóng góp quan trọng đối với đời sống văn hóa, tinh thần của dân tộc.
-
Nguồn gốc Phật giáo của nhà Lê qua Lam Sơn thực lục (P.2 - Hết)
Tất cả những điều này cho thấy liên hệ giữa nhà Lê và Phật giáo không phải là nhỏ. Có thuyết cho rằng các nhân sự trong khởi nghĩa Lam Sơn, như Lê Lợi, Lê Sát, Lê Ngân, đều xuất thân là người Mường, từ đó lập luận rằng họ không theo đạo Phật.
-
Nguồn gốc Phật giáo của nhà Lê qua Lam Sơn thực lục (P.1)
Hiện trạng này không chỉ xuất hiện ở thời Lý-Trần đến thời trung hưng nhà Lê, mà thậm chí còn có trước và sau đó, đồng thời ở mọi miền của đất nước.
-
Hoa Nghiêm Tông trong lịch sử tư tưởng Phật giáo Trung Hoa
Đây là phần giáo lý cao siêu nhất, chỉ có thể nhận hiểu bằng sự tu tập hành trì để trực nhận chứ không phải thông qua sự suy diễn lý luận như đối với các học thuyết thế gian thông thường.
