Lịch sử - Triết học

Các vị Vua đầu đời Trần với việc nghiên cứu Phật học
Sáng tác của các vị vua đầu triều Trần về Phật học đã góp phần chứng tỏ sức sống bền bỉ của Phật giáo không chỉ trong xã hội, đời sống nhân dân mà còn thể hiện ở tầng lớp cấp cao của triều đình- nhà vua.
-
Điểm tương đồng về bản thể luận của Triết học Ấn Độ và Triết học Phật giáo
Triết học Phật giáo có nhiều điểm dị biệt và mang tính phản biện mạnh mẽ đối với các quan niệm truyền thống của Bà La Môn giáo, đặc biệt trong các vấn đề về ngã, linh hồn và nghiệp báo.
-
Vua Lý Thái Tổ với đạo Phật
Có thể nói vào thời Lý, Phật giáo đóng vai trò rất lớn trong hệ thống tư tưởng của Nhà nước. Hay nói cách khác, Phật giáo được coi như là hệ tư tưởng chính trong đường lối trị nước của các vua nhà Lý.
-
“Hạnh phúc” và “Khổ đau” trong tư tưởng triết học Phật giáo và triết học Hy Lạp
Phật giáo hướng đến chấm dứt luân hồi bằng tu tập trí tuệ và thiền định. Chủ nghĩa Khắc kỷ (Stoicism) hướng đến sống thuận theo tự nhiên, chấp nhận số phận. Chủ nghĩa Khoái lạc (Epicureanism) hướng đến trạng thái không lo âu, kiểm soát ham muốn.
-
Sử gia Shashank Sinha: Phật giáo không hề biến mất ở Ấn Độ
Ấn Độ hiện cũng đang sử dụng di sản Phật giáo của mình để thiết lập “liên kết văn minh” với các quốc gia Phật giáo ở châu Á
-
Chòm sao VESAK và sự quy ước thời gian Ấn Độ cổ đại
Vesak ngày nay không đơn thuần là một sự kiện lịch sử, mà là một quy ước tôn giáo được hình thành qua thời gian, mang ý nghĩa tâm linh và biểu tượng sâu sắc.
-
Chùa Mulagandha Kuti Vihara, Sarnath, Ấn Độ: Trung tâm phục hưng Phật giáo hiện đại
Ngoài vai trò là nơi chiêm bái, chùa Mulagandha Kuti Vihara còn lưu giữ xá lợi Phật, phần tro cốt được khai quật tại Piprahwa vào cuối thế kỷ XIX, từng được chia cho dòng họ Sakya sau lễ trà tỳ Đức Phật (Wujastyk, 2013).
-
Vesak - Tam hợp nhìn từ giáo lý Bắc truyền
Chủ trương Tam hợp không phải là hành động làm rối loạn lịch sử, mà là biểu hiện phương tiện trí: Dùng một sự kiện tượng trưng toàn thể con đường giác ngộ – từ sơ phát tâm đến viên thành đạo quả.
-
Hân hoan mừng ngày thống nhất non sông: Đạo pháp đồng hành cùng Dân tộc
Đạo Phật nhập thế, từ bi không chỉ là lòng thương xót trong tĩnh lặng, mà còn là lòng can đảm dấn thân nơi chiến trường để cứu khổ. Yêu nước thương dân, đối với các vị tu hành, chính là hình thái thiết thực nhất của lòng từ bi đại nguyện.
-
Nữ tướng Nguyễn Thị Bình trên bàn đàm phán từ góc nhìn Phật giáo
Bà không chỉ là huyền thoại của dân tộc Việt Nam, mà còn là một biểu tượng vượt thời gian về sức mạnh của tinh thần Phật giáo trong thực tiễn cuộc sống.
-
Vai trò Phật giáo trong định hình hệ tư tưởng quốc gia, gắn kết cộng đồng ở các nước Đông Nam Á
Phật giáo ở các nước Đông Nam Á lục địa luôn luôn đồng hành cùng dân tộc, là sợi dây kết nối mọi người trong xã hội dù thuộc nhiều giai tầng khác nhau, dù mỗi quốc gia nơi đây đều có sự đa dạng về tôn giáo và sắc tộc.
-
Đóng góp của Tuệ Trung Thượng sĩ đối với dân tộc trong thể kỷ XIII
Tuệ Trung dùng trí tuệ rộng lớn, trí tuệ bát nhã của Bồ tát để có thể chuyển hóa phiền não, đau khổ của con người thành Niết Bàn.
-
"Đóa sen thiêng" Huỳnh Liên dấn thân đấu tranh vì hòa bình dân tộc
Vì muốn phản đối sự phong tỏa của ngụy quyền, Ni trưởng đã cho dựng một giàn hoả thiêu dã chiến ngay trước cổng tịnh xá, nếu bị chính quyền tấn công đàn áp thì sẽ hy sinh tập thể để phản đối, quyết không khuất phục trước ngụy quyền.
-
VESAK - Chặng đường và giá trị lịch sử
Vesak không chỉ là một lễ hội Phật giáo mà đã trở thành một sự kiện mang tính toàn cầu, phản ánh sự hòa nhập của Phật giáo vào thế giới đương đại.
-
Thiền phái Trúc lâm Yên tử là bước ngoặt phát triển Phật giáo thời Trần
Thiền phái Trúc Lâm Yên Tử, đã mang đến cho Phật giáo thời Trần sức sống mới, sắc thái mới, diện mạo mới, thể hiện cốt cách, đặc trưng riêng biệt của Phật giáo thời Trần, thể hiện sự thống nhất chung các thiền phái của Phật giáo nói riêng, Phật giáo của dân tộc Đại Việt nói chung.
-
Từ Vinice đến Viễn Đông: Marco Polo và hành trình khám phá Phật giáo Á Châu
Có thể thấy, Marco Polo là một trong những người phương Tây đầu tiên ghi chép chi tiết về Phật giáo châu Á, giúp mở rộng hiểu biết của phương Tây về tôn giáo này.
-
Trần Thái Tông: Vị vua anh hùng cứu nước, một nhà Thiền học uyên thâm
Trần Thái Tông đã nêu lên tấm gương nhập thế vì lợi ích của nước của dân và để lại quan điểm Thiền học vừa thâm trầm vừa khoáng đạt cho cháu đích tôn của mình là vua Trần Nhân Tông sau này.
-
Tương đồng giữa vật lý học lượng tử và triết học tính không
Mặc dù có nhiều nét tương đồng nhưng vật lý học lượng tử chỉ là hiện tượng giới của triết lý Tính Không. Do bị kẹt vào nhị nguyên giữa chủ thể quan sát và đối tượng quan sát nên khoa học vẫn chưa đi xa được.
-
Triết học tính không dưới phương diện phủ định và kiến thiết trong tư tưởng Văn học Bát nhã
Phủ định hay già thuyên trong kinh Bát-nhã có mục đích là một lối nói mang tính ngăn chặn cốt làm cho chúng ta hiểu được hiện tượng duyên khởi đồng thời cũng hiển thị đúng tính chất của hiện tượng duyên khởi.
-
Tư tưởng Duyên khởi trong quan điểm của các bậc Luận sư
Duyên khởi không chỉ là một giáo lý triết học mà còn là một nguyên lý thực tiễn, giúp con người hiểu rõ bản chất vô thường, vô ngã của cuộc sống, từ đó phát triển trí tuệ và lòng từ bi.
-
Bốn nguyên tắc chính vận hành Tăng đoàn thời đức Phật
Nhìn lại mô hình vận hành của Tăng đoàn thời đức Phật, chúng ta thấy rằng một cộng đồng có thể duy trì sự ổn định và phát triển mà không cần đến một bộ máy quyền lực tập trung. Thay vào đó, sự hòa hợp, tôn trọng giới luật và tinh thần tự giác mới là yếu tố quyết định sự trường tồn.