Lịch sử - Triết học
Phật giáo Theravāda ở Sri Lanka và góc nhìn so sánh với Việt Nam
Việt Nam là một trường hợp đặc biệt khi cả hai truyền thống Theravāda và Mahāyāna cùng tồn tại, phát triển và có những đóng góp quan trọng đối với đời sống văn hóa, tinh thần của dân tộc.
-
Sự hưng thịnh, suy tàn và phục hưng của Phật giáo Ấn Độ
Từ tro tàn, sự tái sinh đã diễn ra. Vùng đất từng vang lên “tiếng rống sư tử” của chính pháp vẫn tiếp tục, âm thầm nhưng bền bỉ ngân vang giáo pháp cho đến ngày nay.
-
Đệ tử của đức Phật tại Afghanistan và Iran thời cổ đại
Theo truyền thuyết, những người đầu tiên truyền bá đạo Phật vào Iran là hai thương gia du hành đến từ thành phố Balkh, Tapassu và Bhallika, những người đã mang thông điệp của đạo Phật đến vùng phương Tây theo Hỏa giáo (Zoroastrianism).
-
Phổ hệ truyền thừa Thiền phái Lâm Tế Chúc Thánh tại Quảng Ngãi
Trải qua hơn 300 năm hiện diện và phát triển, thiền phái Lâm Tế Chúc Thánh đã trở thành dòng truyền thừa chủ đạo, góp phần quan trọng trong việc hình thành diện mạo Phật giáo Quảng Ngãi và duy trì mạch pháp tại vùng đất núi Ấn sông Trà.
-
Linh nhân Hoàng thái hậu Lê Thị Ỷ Lan (1044-1117) và bài kệ ngộ đạo
Qua bài kệ, có thể thấy Linh Nhân Hoàng Thái hậu Ỷ Lan nhìn sự vật bằng trí tuệ Bát nhã, nên thấy rõ mọi sự vật đều là giả tướng, do duyên hợp mà tạo thành nên không có thật thể.
-
Lịch sử và vai trò của Sứ giả Iran trong việc truyền bá Phật giáo
Vào thời trị vì của Ashoka - một vị vua Phật tử, người Ấn Độ gốc Ba Tư, người cai trị tiểu lục địa Ấn Độ từ năm 273 đến 236, ông cải đạo sang Phật giáo là một bước ngoặt lịch sử quan trọng...
-
Các tông phái Phật giáo Theravada (P.2)
Sự tồn tại và phát triển của Phật giáo Theravāda hiện nay là một thực thể sống động cho hình thái Phật giáo bộ phái. Sự diễn tiến và phân hóa hiện nay trong nội bộ bản thân nó là vấn đề quan trọng cần tìm hiểu cho tương lai của truyền thống này.
-
Nhân quả luân hồi, “ý thức” sinh diệt theo duyên
Nhờ duyên sinh, vô thường, vô ngã, không có ai “trở lại”, không có ai “đi tiếp”. Chỉ có tiến trình nhân quả tiếp diễn, trong đó mỗi hình tướng mới xuất hiện đều vừa liên hệ với quá khứ, vừa hoàn toàn không phải là quá khứ.
-
Ảnh hưởng của Phật giáo đối với lễ tế Đàn Nam Giao - Xã Tắc ở Huế
Đối với triều Nguyễn, dù là nghi lễ hoàng gia nhưng việc tiếp nhận các yếu tố Phật giáo trong nghi lễ cung đình không làm thay đổi bản chất chính trị cốt lõi của lễ tế đàn Nam Giao – đàn Xã Tắc.
-
Dấu ấn Phật giáo trên đồ sành thời Trần ở Hoàng thành Thăng Long
Sưu tập đồ sành thời Trần ở Hoàng thành Thăng Long không chỉ là tư liệu khảo cổ quý giá mà còn là minh chứng sống động cho mối quan hệ mật thiết giữa Phật giáo và đời sống cung đình Đại Việt.
-
Huyền Trang và sự tiếp biến Phật giáo Ấn Độ tại Trung Quốc thời Đường
Chính nhờ vai trò chủ động và sáng tạo đó, Phật giáo Ấn Độ khi vào Trung Quốc không bị hòa tan hay biến dạng, mà được chuyển hóa thành truyền thống Phật giáo Đông Á vừa mang tính bản địa, vừa giữ được chiều sâu triết học nguyên gốc.
-
Vai trò Phật giáo trong kháng chiến chống quân xâm lược Nguyên - Mông
Khi một truyền thống tôn giáo nói chung được nội tâm hóa sâu sắc trong cộng đồng toàn xã hội và được định hướng theo các giá trị nhân văn, có thể trở thành sức mạnh quốc gia, chứ không phải chỉ là chiều kích riêng của tín ngưỡng.
-
Đệ tử trực tiếp đầu tiên và cuối cùng của đức Phật: Biểu tượng truyền thừa trong Phật giáo
Sự hiện diện của Ngài Kiều Trần Như và Ngài Tu Bạt Đà La trong cuộc đời đức Phật không phải là sự ngẫu nhiên của lịch sử. Đó là một sự thật hiển nhiên về mặt giáo lý.
-
Bảo tồn và phát huy giá trị Di sản Phật viện Đồng Dương dưới góc nhìn văn hóa phi vật thể và triết học Phật giáo
Đồng Dương vì vậy cần được tái định vị như một “không gian ký ức thiêng”, nơi lưu giữ và phản ánh hệ thống tư tưởng Phật giáo Chăm Pa, đặc biệt là tinh thần Đại thừa với trung tâm là lý tưởng Bồ-tát và lòng từ bi cứu độ.
-
Phật giáo Việt Nam với Hội Liên hữu Thanh niên Phật giáo Thế giới
Từ khi ra đời đến nay, WFBY không chỉ là một tổ chức thanh niên Phật giáo mà còn là nền tảng kết nối giá trị Phật giáo với các vấn đề nhân văn toàn cầu.
-
Cuộc đời đức Phật qua lăng kính Kinh Trung Bộ
Lời nói của Như Lai không nhằm chiều theo cảm xúc, mà nhằm cứu khổ, chuyển hóa vô minh cho người nghe.
-
Thiền sư Từ Đạo Hạnh và bản sắc phong đặc biệt
Đó là những minh chứng hùng hồn về định lực và hạnh nguyện Bồ tát của ngài Từ Đạo Hạnh, đức Thánh Tổ muôn đời của Phật giáo và dân tộc Việt Nam.
-
Tâm Minh Lê Đình Thám và công cuộc chấn hưng Phật giáo tại Trung kỳ
Tâm Minh Lê Đình Thám là linh hồn của phong trào chấn hưng Phật giáo tại Trung Kỳ, ông đươc ví như Tuệ Trung Thượng Sĩ thời Trần, đều là những bậc cư sĩ tại gia đạt đạo, đem đạo vào đời.
-
Phật giáo Trung Đông cổ đại và trung cổ: Phật giáo truyền vào phương Tây từ bao giờ?
Tuy nhiên, xét đến bối cảnh Phật giáo Mông Cổ, sự tương đồng với kiến trúc Phật giáo đã biết và vai trò nhỏ của các yếu tố Hồi giáo, Phật giáo chắc chắn là lời giải thích hợp lý nhất.
-
Giới đàn 1951-1964: Chỉ báo sinh hoạt Phật giáo (P.2 - Hết)
Một chi tiết “nhỏ mà đắt” là dấu hiệu chuẩn hóa diễn ngôn (mốc 1963) như một “modernization marker”(Tạm dịch: Chỉ dấu của tiến trình hiện đại hóa), cho thấy văn bản ghi chép không chỉ lưu sự kiện mà còn phản ánh chuyển pha quy ước.
-
Tinh thần nhập thế của Phật giáo Đồng Tháp qua các ngôi chùa trong kháng chiến
Chùa là không gian linh thiêng, tương đối kín đáo và gắn bó mật thiết với đời sống cộng đồng. Vì vậy, nơi đây có điều kiện thuận lợi để cán bộ cách mạng tạm lánh, gặp gỡ, truyền đạt thông tin và duy trì hoạt động cách mạng.
